Đọc sách: Suốt đời học bác
Chào mừng quý vị đến với website của ...
Quý vị chưa đăng nhập hoặc chưa đăng ký làm thành viên, vì vậy chưa thể tải được các tài liệu của Thư viện về máy tính của mình.
Nếu chưa đăng ký, hãy nhấn vào chữ ĐK thành viên ở phía bên trái, hoặc xem phim hướng dẫn tại đây
Nếu đã đăng ký rồi, quý vị có thể đăng nhập ở ngay phía bên trái.
Nếu chưa đăng ký, hãy nhấn vào chữ ĐK thành viên ở phía bên trái, hoặc xem phim hướng dẫn tại đây
Nếu đã đăng ký rồi, quý vị có thể đăng nhập ở ngay phía bên trái.
MƯA ĐỎ- CHU LAI

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Thị Chiền
Ngày gửi: 09h:44' 23-03-2026
Dung lượng: 1.4 MB
Số lượt tải: 0
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Thị Chiền
Ngày gửi: 09h:44' 23-03-2026
Dung lượng: 1.4 MB
Số lượt tải: 0
Số lượt thích:
0 người
MƯA ĐỎ
Chịu trách nhiệm xuất bản:
Giám đốc - Tổng Biên tập PHẠM VĂN TRƯỜNG
Chịu trách nhiệm thảo luận:
Giám đốc - Tổng Biên tập PHẠM VĂN TRƯỜNG
Biên tập: NGUYỄN VĂN SÁU
Trình bày và sửa bản in: PHẠM THỊ MINH PHƯƠNG
Kỹ thuật CNTT: NGUYỄN TRUNG MINH
Bìa: LÊ TUẤN THẮNG
NHÀ XUẤT BẢN QUÂN ĐỘI NHÂN DÂN
23 Lý Nam Đế, Hoàn Kiếm, Hà Nội
Trang web: http://nxbqdnd.com.vn
Email: nxbqdnd@nxbqdnd.com.vn
ĐT: 04.38455766 - 04.37470780; Fax: 04.37471106
Ban đại diện tại Thành phố Hồ Chí Minh
MỤC LỤC
Phần mở đầu
Đoạn kết
PHẦN MỞ ĐẦU
Hà Nội.
Xanh.
Một màu xanh yên ả nhưng trống trải trong những ngày hòa bình đầu
tiên.
★
Hà Nội đã chớm bước vào hè, trời nín gió nhưng phố phường lại bồi
hồi dịu mát như có ngọn gió hanh hao mơ hồ nào thổi dọc theo những hàng
cây, mái ngói vào tận mỗi khoảnh sân, góc nhà khiến cho niềm vui bảng
lảng, ngây ngất trong ánh mắt người cứ rờ rỡ nhen lên, vỡ ra, lan tỏa, lẫn
cả lắng chìm, hụt hẫng. Dẫu biết rằng cái gì phải đến sẽ đến nhưng khi nó
đến sao lòng dạ lại cứ thấy bất chợt ngổn ngang, xốn xang, ngỡ ngàng
dường như không phải, không có thật, dường như đang mơ thế này!
Phải chăng chưa có thời khắc linh diệu nào của dân tộc, của một vùng đất
lại xen lẫn nhiều tâm trạng trái chiều nhau đến thế? Bởi có những người
cha, người chồng, người con, từ trong rừng xanh đã xiêu vẹo trở về, nhưng
cũng còn biết bao người cha, người chồng, người con cho đến giờ phút này
vẫn chưa thấy hình bóng và có thể sẽ không bao giờ thấy hình bóng ở nơi
đâu. Nụ cười xen nước mắt, nỗi đau trộn niềm vui, cái sống cái chết, cái thăng
hoa điều mất mát cùng lúc òa ập, len lỏi, giằng xé, quẫy đạp trong đáy sâu
lòng dạ những con người vừa kiệt sức vặn mình trong chiến cuộc, trong đợi
chờ.
Hà Nội hân hoan như sống lại, trẻ lại nhưng Hà Nội cũng lặng thầm xao
xác. Mặt Hồ Gươm sáng nay xanh hơn nhưng cũng dường như man mác
buồn hơn.
★
Giữa cái đan xen, ngào trộn ấy, vẫn có một nơi mà ở đó con người đang
tìm về cõi tĩnh để được nghe, được thả hồn, được giãi bày, được lắng kết,
được vơi nhẹ phần nào cái tâm trạng không mấy nhẹ nhàng của mình trong
một không gian kiến trúc thâm nghiêm, cổ kính có từ đầu thế kỷ 20 do
người Pháp để lại.
Không gian Nhà hát Lớn.
Trong ánh sáng mờ ảo thấp thoáng chút cô tịch thần thánh, một bản giao
hưởng hợp xướng sâu thẳm đang vang lên vỗ ào ạt vào khắp bốn bức
tường mang màu hồng nhạt. Bản nhạc như một âm hưởng thao thiết chạy
suốt chiều dài cuộc chiến, làm thức dậy trong lòng người những cảm xúc
bồi hồi khác lạ. Cả khán phòng im phắc với những đôi mắt nhìn lên đắm
chìm như thấm từng nốt nhạc. Đó là những giai điệu về chiến tranh, về
khát vọng yên hàn, về sự mất mát và lòng kiêu hãnh, về tình yêu và chia ly,
về cái lãng mạn và điều trần trụi, về cái nhất thời và cái vĩnh cửu của cuộc
đời... về tất cả.
Nét nhạc bùng lên lúc cuồn cuộn lúc sâu lắng, lúc trải ra lúc nén lại, khi
vỡ nổ khi trở trăn, chân thật, gợi mở, mãnh liệt đến khốn cùng, khi lại như
tiếng gọi thì thầm đưa con người trở về với những khoảng tối của rừng,
khiến cho không ít người đã không kìm được những giọt nước mắt cứ
chực trào ra nơi bờ mi.
Trong đó, ở hàng ghế giữa, nhòa chìm trong bóng tối huyền ảo là khuôn
mặt thanh thoát, phúc hậu của một người đàn bà ngoài năm mươi tuổi. Bà
không khóc nhưng đôi mắt mù mịt, trống rỗng của bà đang nhìn lên kia còn
đau hơn là khóc. Cô gái mặc áo bà ba, quấn khăn rằn khá xinh đẹp, một vẻ
đẹp mộc mạc mặn mòi đặc trưng cho nét đẹp nắng gió của con gái miền
Trung ngồi bên cạnh thỉnh thoảng lại đưa tay sang nắm lấy tay bà, siết nhẹ.
Bà để yên, khẽ mỉm cười, một cái cười trống trải, vô hồn, héo hắt...
Trên kia, dưới ngón tay của những nhạc công tài hoa và của vị nhạc
trưởng đứng tuổi, gầy gò, nét nhạc từ từ rơi vào khoảng lặng rồi bất thần
vươn tới cao trào như một tiếng kêu kiêu hãnh và bi thiết của định mệnh.
Bản nhạc dừng lại kết thúc chương Một trong tiếng Saxophone trầm khàn,
ánh ỏi ngân lên lần cuối. Cả nhà hát lắng đi giây lát trước khi bật vang lên
những tràng vỗ tay không ngớt, kéo dài.
Để chuyển tiếp sang chương kế tiếp, từ trong cánh gà, một người đàn
ông tóc bạc bước ra, giọng ông trầm ấm nhưng không giấu được chút
nghẹn ngào cố nén phát ra từ lồng ngực:
- Thưa tất cả các quý vị và các bạn! Bản giao hưởng hợp xướng mà các
quý vị được nghe phần một vừa rồi là tác phẩm đầu tay nhưng cũng là tác
phẩm cuối cùng của một nhạc sĩ tài hoa. Bởi vì trước, trong và sau bản nhạc
này, anh đã chiến đấu và ngã xuống như một người lính dũng cảm trên
chiến trường Thành cổ Quảng Trị năm 1972. Bản nhạc này anh viết tặng mẹ
và lúc này đây, người mẹ ấy đang ở đâu, làm gì, rất tiếc là chúng tôi chưa bắt
liên lạc được.
Bàn tay cô gái lại nắm chặt lấy tay người đàn bà. Toàn thân bà rung lên
nhưng khuôn mặt lại cúi xuống như để che đi, giấu đi sự hiện diện của
mình.
Bản nhạc lại tiếp tục, trầm hùng, bi tráng, da diết hơn với những giai
điệu dồn dập, xoáy buốt, nóng rẫy như có lửa cháy phần phật bên trong.
Đôi mắt người đàn bà nhìn lên, mở to, mở to nữa rồi từ trong đôi mắt
ấy, như có một tiếng nổ khủng khiếp xé toạc không gian. Sân khấu biến
mất, dàn nhạc biến mất, cả khán phòng cũng biến mất. Trước mắt bà chỉ
còn là bom đạn mù mịt, lửa khói cuộn sôi, gạch đá và cả những thân xác
cũng văng lên, hạ xuống... Rồi một bức tường thành hiện ra lở loét, trắng
xác, nát vụn như một bộ xương hóa thạch méo xếch và từ trên cao, bầu trời
bỗng nổi cơn sấm chớp thịnh nộ, soi nhấp nhóa xuống dòng sông chạy
cạnh khu thành đang dâng nước réo gào như có trận đại hồng thủy kinh
hoàng từ thế giới hồng hoang ngàn xưa tràn về. Nước dâng ngang trời,
nước ngập kín đất, nước đỏ bầm màu máu. Mưa xối xả, những giọt mưa
cũng mang màu máu...
Đôi vai mảnh của người đàn bà co rút lại, mắt nhắm chặt, hai tay ôm
cứng lấy đầu, toàn thân rung lên như đang vào cơn sốt rét ác tính.
“Má ơi!”... Cô gái khẽ kêu lên một tiếng rứt ruột rồi ôm chặt lấy bà, ép
sát tấm thân bà vào ngực mình như chở che, như an ủi. Người đàn bà dần
hồi tỉnh, mồ hôi vã ra, khẽ nở một nụ cười mộng mị, lúc ấy mới để mặc
cho những giọt nước mắt khe khẽ chảy ra...
1
Hà Nội chiều cuối đông.
Gió lạnh hun hút thổi dọc những phố vắng. Lá rụng cô đơn xuống vỉa
hè. Chiến tranh mới đi qua, cuộc chiến tranh phá hoại khác có thể ghê gớm
hơn lại đang rình rập tìm đến. Hà Nội gượng nhẹ trong những bước chân
đi, trong từng hơi thở, trong mỗi mắt nhìn, lo âu và chờ đợi. Nhưng nhịp
điệu Hà Nội, con người Hà Nội, cảnh sống Hà Nội vẫn diễn ra bình thản, tự
tin như hàng ngàn năm qua vẫn tự tin, trầm mặc trước mọi can qua, thăng
trầm giông bão như thế.
Chiều nay võ đường mang tên Vovinam vẫn có khá đông các võ sinh cả
nam lẫn nữ đến miệt mài tập luyện. Những tấm thân trẻ trung căng rướn,
những động tác đầy tràn sức lực, những giọt mồ hôi lấm tấm trên mặt, trên
lưng.
Đặng Cường, một thanh niên có vóc người cao ráo, nét mặt khôi ngô,
cương nghị, ở trần, quần dài, để lộ những cơ thịt rắn đanh, xoắn bện nhưng đôi
mắt lại thoang thoảng mang cái buồn bâng quơ của một tâm hồn đa cảm
đang một mình thi đấu với bốn chàng trai khác theo thế võ cổ truyền quen
thuộc. Đòn chân đòn tay từ anh bay ra dứt khoát, biến ảo, mạnh mẽ nhưng
có độ dừng đủ để bốn chàng trai phía trước không làm sao tiếp cận được. Rồi
lựa lúc họ sơ hở, anh quét mạnh một đường chân sát đất khiến cả bốn đều
mất thế trụ, đổ rạp xuống. Có một tiếng vỗ tay rất hồn nhiên của một nữ võ
sinh đứng xem vang lên. Anh mỉm cười tiến đến đỡ từng người dậy. Riêng
người thứ tư, một thanh niên vâm vam, thấp đậm, tóc húi cua, bắn cái nhìn
hậm hực về phía cô gái vừa vỗ tay là tự đứng lên cùng với một câu nói vừa
đủ nghe:
- Cậu vẫn thích cái trò đánh lén ấy lắm nhỉ? Xoàng! Tôi muốn mời cậu
một lần nào đó chơi trực điện bằng quyền Anh, thế nó chính nhân quân tử
hơn.
Cường cười thật hiền:
- Nếu có dịp, nhưng mình e muộn mất rồi!
- Muộn hay sợ?
Vẫn cái cười không thể hiền hơn:
- Có lẽ cả hai.
Rồi anh quay qua phía ông thầy tóc để búi tó và các môn sinh đang
đứng trước mặt, khoanh hai tay đặt lên ngang mắt nói một câu như đã được
chuẩn bị sẵn:
- Thưa thầy! Tuần sau con có việc phải đi xa, xa lắm, chưa biết khi nào
về, nên hôm nay con xin được bái biệt thầy và các bạn đồng môn, xin hẹn
ngày trở lại.
Vẫn hồn nhiên, cô gái nhảy lên vỗ tay lúc nãy buột miệng như mếu:
- Anh Cường... anh đi đâu?
Cường:
- Tôi đi đến cái nơi mà thằng con trai nào lúc này cũng nên đến!
Ông thầy võ đi đến, ôm chặt anh vào lòng:
- Thầy hiểu. Nếu thầy còn trẻ thì thầy cũng sẽ đi như con. Cái dân mình
nó thế. Nào, thôi, đừng bịn rịn nữa, ta làm một đường quyền để tiễn một
cánh chim sắp bay về vùng bão gió cái nào, các con! Cường, con cũng
đứng vào hàng đi!
Tất cả đứng thành ba hàng ngang rồi cùng với tiếng hô dõng dạc của
ông thầy, thân thể họ bay lên, sà xuống, liên hoàn tung ra những đường
quyền mãnh liệt, chỉ nghe có tiếng gió thổi ràn rạt trong phòng...
Bài quyền mang sắc thái trượng phu ly biệt này sẽ còn đi hết phần cao
trào nếu như con mắt sáng rực của Cường không vấp phải một con mắt
khác vừa xuất hiện ngoài cửa. Con mắt của một cô gái đẹp, cái vẻ đẹp lãng
mạn, thanh thoát điển hình của thiếu nữ Hà thành, vận bộ đồ đen sang
trọng đang lặng hướng về phía anh.
Anh dừng lại, cúi đầu xin phép tất cả rồi khoác áo đi ra. Đôi mắt to tròn
của cô gái vỗ tay lúc nãy nhìn theo anh thoáng một chút tần ngần, ngơ
ngác...
★
Chiều đông ở đâu cũng buồn, chiều đông Hà Nội với những con phố hun
hút gió dường như càng buồn hơn.
Họ đèo nhau trên chiếc xe đạp, đạp chầm chậm trên đường Hoàng Hoa
Thám, đi qua khu Bách Thảo. Khẽ nhìn vào bên trong, nơi chỉ thấy um tùm
cây lá và mặt nước màu chì, Cường mỉm cười:
- Thanh biết không? Hồi học cấp ba anh sống già lắm nhé, mẹ anh bảo
anh như ông cụ non! Mới tí tuổi mà chiều đông nào anh cũng tìm đến đây
vào cái giờ mà các đội tự vệ vừa kịp về và các đôi tình nhân chưa kịp ra để
được một mình độc quyền thiên nhiên và nghĩ về cái chân lý bất di bất
dịch của kiếp người.
- Già thật! Cũng giống như mẹ anh bảo cậu con của mình hay chọn lúc
mưa to gió lớn một mình khoác áo mưa đi bộ qua cầu Long Biên để cũng
được độc quyền vũ trụ?
- Có khác một chút, ở đây anh thường chọn một gốc si già nhất, uống
một chén rượu nhạt nhất để được nghe cái âm thanh hoang vắng đến tột
cùng nó vỡ ra trong đầu mình.
- Hoang vắng mà cũng có âm thanh hả anh?
- Đó là một thứ âm thanh chìm, phải thật nhập tâm mới nghe thấy, nó
còn xôn xao hơn mọi thứ âm thanh nổi khác.
Cô gái im lặng. Cường khẽ nhìn sang...
- Có chuyện gì phải không em?... Vốn không thích cánh đàn ông cơ bắp,
đã có khi nào em đến tận lò võ tìm anh?
Cô vẫn im lặng, mắt hướng về phía trước như chứa cả cái u hoài của
một chiều giá lạnh.
- Em có đói không?
Anh hỏi và cô khẽ gật đầu. Họ rẽ vào một cửa hàng mậu dịch vắng tanh
ở cạnh đường với những chiếc bàn nhôm lạnh lẽo, cáu bẩn gọi hai tô mì.
Chị bán hàng nét mặt càu cạu đặt cộp hai tô lõng bõng nước trước mặt họ,
nói trả tiền trước. Thanh sầm mặt định phản ứng nhưng Cường gạt đi:
- Anh muốn buổi chiều cuối cùng không có va chạm để mai lên đường
cho thanh thản.
Nhìn hai tô mì trong leo lẻo như mắt ma, không hành không răm không
cả thịt, mặn chát, Cường bật cười:
- Đây gọi là tô mì không người lái hả em?
Rồi họ ăn. Thanh khêu từng sợi nhai uể oải, thỉnh thoảng lại lơ đãng
nhìn qua khung cửa sổ ra mặt đường đã có chiều thưa vắng người qua lại.
Còn Cường lại hồn nhiên húp sùm sụp vèo cái là hết. Anh nhìn lên cười để
lộ hàm răng trắng đều và đẹp:
- Giờ mới thấm câu: đói tức là ngon, yêu tức là đẹp. Thanh này, có lẽ
đây sẽ là hai tô mì ngon nhất trong cuộc đời ẩm thực của anh vì được ăn
bên cạnh em, ăn trước lúc đi xa, ăn trong chiều chiến tranh.
Cô nhìn anh, khẽ mỉm cười bâng quơ không trả lời. Đâu đó, chả biết có
đỡ đói không, họ mỗi người làm một bụng nước chè loãng được vặn ra từ
chiếc thùng nhôm to tướng rồi lại đi tiếp.
Họ đi theo con đường hoa Nhật Tân ra phía bờ sông. Cánh đồng hoa Hà
Nội mùa này chưa có hoa nhưng chắc chỉ hơn tháng nữa thôi là các nụ đào,
nụ quất sẽ tưng bừng khoe sắc để chuẩn bị cho một cái Tết Nguyên Đán
đang náo nức đến gần.
Bờ sông Hồng những năm tháng này còn nguyên vẻ hoang sơ, quạnh
quẽ như hàng ngàn năm qua nó vẫn cứ quạnh quẽ, hoang sơ một màu
nguyên thủy như vậy. Những bãi mía, nương ngô, vườn dâu đang kỳ thay
lá trải ra màu xanh dài tít tắp. Một cánh buồm trôi giữa đôi bờ như một
chấm nâu bay về vô định. Xa lắm, sát mép nước là sự chuyển động nhỏ
nhoi của một cái chấm khác, cái chấm mang dáng hình một người đàn bà
tần tảo, âm thầm đi trên cát với gánh cỏ trên vai. Rồi chỉ một tích tắc sau,
cả dòng sông, cánh buồm, gánh cỏ mờ dần, nhòa trong hoàng hôn ít nắng
nhưng lại có rất nhiều gió.
Ngồi đằng sau, Thanh chợt khẽ giật áo anh. Con gái Hà Nội hay thật,
động tí là giật áo, nói cũng giật, hỏi cũng giật, không nói không hỏi cũng
giật cứ như thể không giật như vậy thì cái vật thể đàn ông ngồi phía trước
kia sẽ biến mất. Cường nghĩ vui và dừng xe lại:
- Cái gì em?
Thanh rụt rè:
- Anh ở trên này trông xe, em xuống dưới kia em đi... ấy một cái! Tại...
uống nhiều nước quá!
Thì ra là vậy. Cường cười và bóp nhẹ phanh. Đi... ấy một cái! Biết đến
bao giờ anh mới lại được nghe cái động từ nhõng nhẽo, đa chiều đa nghĩa
ắp đầy nữ tính đó. Ấy... Anh biết rằng rồi đây, trong những cánh rừng xa
ngái, anh sẽ đem theo cái từ này vào hành trang như một giọt ngọt ngào,
tinh khiết.
Trong khi cô gái xiêu xiêu bước xuống chân đê, lần tìm vào sau một bụi
chuối rậm rạp, anh con trai đủ ý tứ để đứng quay mặt về phía sông, nhìn xa
xăm sang phía bờ bên kia, nơi những tia hoàng hôn hình nan quạt đang hắt
lên bầu trời lần cuối cùng rồi đi vào lịm tắt, chạng chân, khẽ phanh ngực
áo như một hiệp sĩ thánh chiến sẵn sàng lấy máu của mình để bảo vệ cho
cái đẹp đang... ấy ở dưới kia. Và anh sẽ cứ đứng như thế nếu lát sau cô gái
không bật lên một tiếng cười khúc khích ngay phía sau lưng:
- Anh làm cái gì mà như sắp sửa đánh nhau với Diêm Vương, Hà Bá
thế? Xong rồi!
Họ đi thêm một đoạn nữa, đến một chỗ thoáng nhất, có vạt cỏ mịn nhất,
ngồi xuống. Gió thổi mạnh. Tóc cô gái bay dạt về phía sau để lộ một khuôn
mặt nhìn nghiêng được cảnh bãi bờ sông nước phiêu linh ướp vào làm
sáng bừng lên tất cả cái vẻ đẹp nữ tính dịu dàng, thoáng kiêu sa.
Vẻ đẹp ấy đã khiến người con trai bất giác đặt tay lên bờ vai mảnh tròn
của cô kéo khẽ vào lòng mình. Cô gái để im, khẽ nhắm mắt lại...
- Tóc em thơm quá! Mẹ anh bảo, con gái mà biết gội đầu với lá chanh là
sau này chăm chồng chăm con mát tay lắm.
Cô gái không trả lời, chỉ khẽ rùng mình một cái rồi lặng thả tầm mắt
sang tận bên kia sông như đang có sương khói vấn vương mà ảo.
Người con trai nhìn sâu vào đôi mắt vời vợi đó, khẽ hỏi lại cái câu hỏi
trên đường chưa được trả lời:
- Thanh... Hôm nay em lạ lắm! Nói với anh đi, có chuyện gì phải không?
Một tiếng thở dài thật nhẹ như tiếng gió thổi hắt lên từ mặt nước:
- Thế là mai anh đi rồi!
- Anh đi rồi anh sẽ về.
Cô gái quay hẳn mặt lại nhìn thẳng vào mắt anh:
- Nhưng có nhất thiết cứ phải như vậy không? Có nhất thiết cứ phải dứt
bỏ hết thảy khi anh không cần phải dứt bỏ, không ai bắt đứa con duy nhất
của một liệt sĩ phải đi cả, trong khi Nhạc viện Tchaikovsky, một học viện
danh giá bao nhiêu người mơ ước mà không được đang chờ anh ở bên kia
và cũng chỉ còn không đầy một năm nữa là anh sẽ tốt nghiệp Nhạc viện bên
này?
- Mẹ anh cũng nói như em và nhiều thầy cô, bạn bè cũng nói như em
nhưng anh nghĩ cái sự học là cả đời, học lúc nào cũng được, còn có nhiều
dịp để học, lúc này cả nước theo lệnh tổng động viên ra đi hết, mình ở lại
không đành. Và kể cả em nữa, anh ở lại có thể em sẽ vui hơn, hạnh phúc
hơn, nhưng rồi biết đâu ánh mắt em nhìn anh mỗi sáng ra sẽ lùn đi, sẽ thấp
xuống như anh có điều gì không phải với cuộc đời, đúng không?
Cô gái không trả lời, chỉ khẽ sầm mặt lại, cúi xuống nhặt nhặt những
nhánh cỏ lông gà găm ở gấu quần mình rồi thả ra cho gió cuốn đi.
- Thỉnh thoảng em đến chơi cho mẹ đỡ buồn. Anh... thương mẹ lắm!
Bất ngờ cô bật trở lại:
- Anh thương mẹ nhưng anh có thương thân anh, có thương em không?
- Chính vì thương, rất thương nên anh mới phải đi.
- Người ta bảo anh gàn, anh chơi trội, anh thích biểu diễn lòng yêu
nước, biểu diễn chí nam nhi... em không tin nhưng bây giờ thì...
- Em tin, đúng không? Thôi thì tùy em, mỗi người mỗi quan niệm, mỗi
cách sống. Cách sống của anh không phải do anh chọn mà hình như lịch sử
nước mình, con người nước mình nó thế, có muốn làm khác cũng không
được. Hơn thế, bạn bè đi cả rồi, đi đến vắng lặng cả đường phố, mình ở lại
mãi sao được.
Cô không nói nữa, im lặng thả ánh mắt trống trải vào mênh mông...
Gió vẫn thổi. Mặt sông vẫn xao xác. Bóng chiều đang chuyển sang màu
sẫm. Cô gái khẽ rùng mình. Nhận thấy điều đó, anh nhẹ cởi tấm áo gió trên
người khoác cho cô. Cô để yên, hơi thu nhỏ thân mình lại, bé bỏng, tội tình.
Lát sau, như để phá cái không khí nặng nề không cần thiết đang phủ
xuống tâm trạng của họ, anh mỉm cười:
- Đêm qua anh đã viết xong cái ca khúc mà anh đã hứa dành tặng cho
em, giờ anh hát cho em nghe, mình em thôi, nhé!
Cô gái không trả lời. Anh siết cô chặt thêm vào người rồi nhẹ cất tiếng
hát. Giọng hát người con trai không thật hay, thậm chí còn hơi khàn rè
nhưng thật nồng nàn, nóng ấm mà mỗi từ, mỗi nốt thả xuống dường như
đều được chiết ra từ gan ruột, từ nỗi niềm sâu xa, chân thật nhất như một
lời tâm sự lúc chia xa. Giọng anh hòa vào bóng tối, vào gió lạnh, vào
hương phù sa nồng ngái từ lòng sông phả lên.
“Anh yêu em như anh yêu Hà Nội... Anh nhớ em như nhớ về một mái ngói
xô nghiêng... Hà Nội xô nghiêng... Sông Hồng chảy nghiêng... Dáng mẹ
nằm nghiêng... Đất nước nằm nghiêng nhìn những đứa con ra trận... Heo
may lá rụng, hương cốm đầu mùa ướp vào mỗi bước chân đi, ướp vào môi
người lính như nụ hôn của em, vội vàng, cuống quýt. Em, mênh mang biển
trời, mênh mang Hồng Hà, mênh mang Trường Sơn, mênh mang em...”
Có một giọt nước mắt rơi ra, lăn nhẹ trên má cô khiến anh chợt dừng
lại. Anh dịu dàng ghé môi hôn khô giọt nước mắt ấy rồi khẽ chuyển nụ hôn
vào đôi môi giá lạnh hơi hé mở kia. Một làn hơi thơm thoảng như ngọn lúa
làm đòng tràn vào thân thể anh, nồng ấm. Lại một giọt nước mắt nữa lăn
xuống, thấm vào môi anh, chảy sâu vào trong anh, ngọt ngào và mặn chát.
- Cám ơn em! Chỉ thế thôi cũng là đủ để anh cất giữ vào hành trang như
một điểm tựa tinh thần, một giá đỡ tâm linh trong những ngày xa cách.
Đến đây thì cô gái bật khóc. Anh để nguyên cho cô khóc, nghĩ rằng sau
khóc chắc chắn sẽ là một câu nói anh đang có ý chờ đợi, một câu nói sẽ
sưởi ấm cho anh trong suốt cuộc hành trình phía trước chưa biết gian nguy,
khốc liệt thế nào...
Nhưng không, cô gái tự chùi mắt rồi ngước lên nhìn thẳng vào anh,
tiếng nói cất lên xa lạ như tiếng nói của người nào khác, không kỷ niệm,
không yêu thương, ráo hoảnh:
- Tháng sau em sẽ đi Ba Lan du học.
- Tốt quá! Chúc mừng em! Con đường em đi phải là như thế, anh vẫn
hằng mong em được như thế, cuộc chiến này mình anh đi là đủ rồi.
Thanh... trong cái lẽ cầm súng tới đây, anh có thêm một lý do riêng tư nữa
là được giữ gìn cho sự yên tĩnh học hành của người con gái mình yêu ở
trời Tây.
- Nhưng em sẽ không chờ đợi được.
Tiếng nói cô bắn ra như một viên đạn súng kíp xuyên thẳng vào óc
khiến anh choáng váng không còn tin ở tai mình.
- Em nói gì?
- Em không thể chờ đợi.
Lần này tiếng nói bay ra một cách trôi chảy hơn nhưng cũng khô khốc
hơn.
Đến đây thì anh đã nghe rõ và chợt vỡ ra về sự im lặng khó hiểu của cô
từ đầu đến giờ. Cô nhọc nhằn, vấp váp nói tiếp như không nói bây giờ thì
không bao giờ có thể nói ra được nữa.
- Anh Cường... Chúng mình khác nhau quá! Có thể em tầm thường, em
tủn mủn, em không xứng với tâm hồn khoáng đạt, mạnh mẽ của anh nhưng
em là phận gái, em không muốn giẫm lại cái bước chân bi kịch của mẹ em
suốt đời chờ đợi một con người, người ấy luôn mang trong mình những lý
tưởng, hoài bão to lớn mà quên đi tình yêu gần kề để rồi cuối cùng cả hai
đều lỡ dở, mang khổ suốt đời.
- Tức là em muốn nói người ấy giống tôi? - Cơn choáng đã qua, giọng
anh lạnh lại.
- Tùy anh nghĩ.
Cô trả lời rồi nhẹ cầm lấy bàn tay khẽ run lên của anh, nói tiếp:
- Thực ra cho đến lúc này em vẫn yêu anh, cũng như em đã từng nói anh
là người đàn ông sinh ra để chỉ dành cho em, nhưng chiến tranh chưa biết
bao giờ kết thúc, em lại đi học xa chưa biết điều gì sẽ đến với em nên...
Một tiếng nổ nhỏ vỡ ra trong tim anh. Những điều anh nghe vừa rồi
thực chất gần đây anh cũng đã mang máng đoán ra và có ý chờ đợi nhưng
khi nó đến, anh vẫn không thể không bị choáng nhẹ. Khốn khổ, thì ra sự im
lặng và đôi mắt buông lơi của cô ấy từ đầu đến giờ kết cục là thế này đây.
Tất cả những kỷ niệm, những lời nói, những thề thốt bỗng chốc tan thành
mây khói. Chao ôi, em đã nói những lời thế nào ấy nhỉ? ...Anh là người
đàn ông mà bất cứ cô gái nào cũng phải ghen với em... Đời này kiếp này
em chỉ yêu một mình anh thôi... Anh biết không, anh thật là một người con
trai hoàn hảo mà có đốt đuốc đi tìm giữa ban ngày cả đời cũng không có...
Dường như tất cả ưu tú của một người đàn ông đều dồn tụ hết vào anh:
thông minh, nghị lực, đẹp trai, hào phóng, ga lăng, anh như là một thỏi
nam châm cực mạnh cứ hút cạn kiệt lấy từng ý nghĩ hơi thở của em... Em
không cần gì hết, chỉ cần được ở bên anh suốt cả cuộc đời, được chăm
sóc, được hầu hạ anh, được chia sẻ tất cả những vui buồn của anh... Và
còn gì ấy nữa nhỉ? ...Chỉ có cái chết mới chia lìa được chúng ta... Thật hài
hước và mỉa mai làm sao!
- Thôi! - Cường đứng dậy. - Thế là đủ, em không cần nói thêm gì nữa.
Đúng là chúng mình khác nhau thật, khác quá xa, chỉ lạ một điều là bấy lâu
nay mù lòa thế nào mà cả hai hoặc ít nhất là ở anh không nhận ra điều ấy.
Nhưng vẫn còn kịp, anh không hận em, không trách em, thậm chí còn cám
ơn em đã can đảm, trung thực hơn nhiều cô gái khác là dám nói trước ra sự
thật này thay vì sẽ lẳng lặng thay đổi khi người lính đã đi xa rồi đổ tại hoàn
cảnh trong khi người lính đó vẫn âm thầm giữ gìn, nâng niu mọi kỷ niệm
và cố gắng vượt qua tất cả để trở về gặp lại kỷ niệm đó.
Trước vẻ chấp nhận dễ dàng và dứt khoát của anh, cô gái lại tỏ ra chới
với:
- Anh Cường...
Cô bước đến gần anh, áp sát vào ngực anh, hơi ngửa mặt lên, mắt nhắm
lại, bờ môi khao khát như muốn có một cái hôn cuối cùng cho mãi mãi.
Nhưng cái hôn ấy không đến. Cô lại ghì siết lấy anh hơn, muốn kéo thân
hình anh nằm xuống cỏ.
- Anh... Trước khi xa... em muốn... lần cuối...
Cường khẽ đẩy cô ra, cài lại khuy áo ngực cho cô, vuốt lại tóc cô,
nhưng tiếng nói lại trở nên rất lạnh:
- Sau tất cả mọi điều mà em vẫn còn muốn gần nhau tận cùng thì đó là cái
gì? Tình yêu hay trả vốn?
- Anh ác lắm!
- Có ác bằng nói lời đoạn tuyệt trước khi người lính đi vào chỗ chết
không? Xin lỗi em, tôi không phải là kẻ chết đói chết khát như thế.
Cô gái bỗng bật khóc:
- Hiểu cho em... Thực lòng em đâu muốn thế, nhưng...
- Em ngồi dậy đi! Không còn gì nhưng chúng ta vẫn còn những kỷ niệm
thật đẹp để lưu giữ. Mà có khi thế lại hay, cả hai đều thanh thản không
vướng bận khi m
Chịu trách nhiệm xuất bản:
Giám đốc - Tổng Biên tập PHẠM VĂN TRƯỜNG
Chịu trách nhiệm thảo luận:
Giám đốc - Tổng Biên tập PHẠM VĂN TRƯỜNG
Biên tập: NGUYỄN VĂN SÁU
Trình bày và sửa bản in: PHẠM THỊ MINH PHƯƠNG
Kỹ thuật CNTT: NGUYỄN TRUNG MINH
Bìa: LÊ TUẤN THẮNG
NHÀ XUẤT BẢN QUÂN ĐỘI NHÂN DÂN
23 Lý Nam Đế, Hoàn Kiếm, Hà Nội
Trang web: http://nxbqdnd.com.vn
Email: nxbqdnd@nxbqdnd.com.vn
ĐT: 04.38455766 - 04.37470780; Fax: 04.37471106
Ban đại diện tại Thành phố Hồ Chí Minh
MỤC LỤC
Phần mở đầu
Đoạn kết
PHẦN MỞ ĐẦU
Hà Nội.
Xanh.
Một màu xanh yên ả nhưng trống trải trong những ngày hòa bình đầu
tiên.
★
Hà Nội đã chớm bước vào hè, trời nín gió nhưng phố phường lại bồi
hồi dịu mát như có ngọn gió hanh hao mơ hồ nào thổi dọc theo những hàng
cây, mái ngói vào tận mỗi khoảnh sân, góc nhà khiến cho niềm vui bảng
lảng, ngây ngất trong ánh mắt người cứ rờ rỡ nhen lên, vỡ ra, lan tỏa, lẫn
cả lắng chìm, hụt hẫng. Dẫu biết rằng cái gì phải đến sẽ đến nhưng khi nó
đến sao lòng dạ lại cứ thấy bất chợt ngổn ngang, xốn xang, ngỡ ngàng
dường như không phải, không có thật, dường như đang mơ thế này!
Phải chăng chưa có thời khắc linh diệu nào của dân tộc, của một vùng đất
lại xen lẫn nhiều tâm trạng trái chiều nhau đến thế? Bởi có những người
cha, người chồng, người con, từ trong rừng xanh đã xiêu vẹo trở về, nhưng
cũng còn biết bao người cha, người chồng, người con cho đến giờ phút này
vẫn chưa thấy hình bóng và có thể sẽ không bao giờ thấy hình bóng ở nơi
đâu. Nụ cười xen nước mắt, nỗi đau trộn niềm vui, cái sống cái chết, cái thăng
hoa điều mất mát cùng lúc òa ập, len lỏi, giằng xé, quẫy đạp trong đáy sâu
lòng dạ những con người vừa kiệt sức vặn mình trong chiến cuộc, trong đợi
chờ.
Hà Nội hân hoan như sống lại, trẻ lại nhưng Hà Nội cũng lặng thầm xao
xác. Mặt Hồ Gươm sáng nay xanh hơn nhưng cũng dường như man mác
buồn hơn.
★
Giữa cái đan xen, ngào trộn ấy, vẫn có một nơi mà ở đó con người đang
tìm về cõi tĩnh để được nghe, được thả hồn, được giãi bày, được lắng kết,
được vơi nhẹ phần nào cái tâm trạng không mấy nhẹ nhàng của mình trong
một không gian kiến trúc thâm nghiêm, cổ kính có từ đầu thế kỷ 20 do
người Pháp để lại.
Không gian Nhà hát Lớn.
Trong ánh sáng mờ ảo thấp thoáng chút cô tịch thần thánh, một bản giao
hưởng hợp xướng sâu thẳm đang vang lên vỗ ào ạt vào khắp bốn bức
tường mang màu hồng nhạt. Bản nhạc như một âm hưởng thao thiết chạy
suốt chiều dài cuộc chiến, làm thức dậy trong lòng người những cảm xúc
bồi hồi khác lạ. Cả khán phòng im phắc với những đôi mắt nhìn lên đắm
chìm như thấm từng nốt nhạc. Đó là những giai điệu về chiến tranh, về
khát vọng yên hàn, về sự mất mát và lòng kiêu hãnh, về tình yêu và chia ly,
về cái lãng mạn và điều trần trụi, về cái nhất thời và cái vĩnh cửu của cuộc
đời... về tất cả.
Nét nhạc bùng lên lúc cuồn cuộn lúc sâu lắng, lúc trải ra lúc nén lại, khi
vỡ nổ khi trở trăn, chân thật, gợi mở, mãnh liệt đến khốn cùng, khi lại như
tiếng gọi thì thầm đưa con người trở về với những khoảng tối của rừng,
khiến cho không ít người đã không kìm được những giọt nước mắt cứ
chực trào ra nơi bờ mi.
Trong đó, ở hàng ghế giữa, nhòa chìm trong bóng tối huyền ảo là khuôn
mặt thanh thoát, phúc hậu của một người đàn bà ngoài năm mươi tuổi. Bà
không khóc nhưng đôi mắt mù mịt, trống rỗng của bà đang nhìn lên kia còn
đau hơn là khóc. Cô gái mặc áo bà ba, quấn khăn rằn khá xinh đẹp, một vẻ
đẹp mộc mạc mặn mòi đặc trưng cho nét đẹp nắng gió của con gái miền
Trung ngồi bên cạnh thỉnh thoảng lại đưa tay sang nắm lấy tay bà, siết nhẹ.
Bà để yên, khẽ mỉm cười, một cái cười trống trải, vô hồn, héo hắt...
Trên kia, dưới ngón tay của những nhạc công tài hoa và của vị nhạc
trưởng đứng tuổi, gầy gò, nét nhạc từ từ rơi vào khoảng lặng rồi bất thần
vươn tới cao trào như một tiếng kêu kiêu hãnh và bi thiết của định mệnh.
Bản nhạc dừng lại kết thúc chương Một trong tiếng Saxophone trầm khàn,
ánh ỏi ngân lên lần cuối. Cả nhà hát lắng đi giây lát trước khi bật vang lên
những tràng vỗ tay không ngớt, kéo dài.
Để chuyển tiếp sang chương kế tiếp, từ trong cánh gà, một người đàn
ông tóc bạc bước ra, giọng ông trầm ấm nhưng không giấu được chút
nghẹn ngào cố nén phát ra từ lồng ngực:
- Thưa tất cả các quý vị và các bạn! Bản giao hưởng hợp xướng mà các
quý vị được nghe phần một vừa rồi là tác phẩm đầu tay nhưng cũng là tác
phẩm cuối cùng của một nhạc sĩ tài hoa. Bởi vì trước, trong và sau bản nhạc
này, anh đã chiến đấu và ngã xuống như một người lính dũng cảm trên
chiến trường Thành cổ Quảng Trị năm 1972. Bản nhạc này anh viết tặng mẹ
và lúc này đây, người mẹ ấy đang ở đâu, làm gì, rất tiếc là chúng tôi chưa bắt
liên lạc được.
Bàn tay cô gái lại nắm chặt lấy tay người đàn bà. Toàn thân bà rung lên
nhưng khuôn mặt lại cúi xuống như để che đi, giấu đi sự hiện diện của
mình.
Bản nhạc lại tiếp tục, trầm hùng, bi tráng, da diết hơn với những giai
điệu dồn dập, xoáy buốt, nóng rẫy như có lửa cháy phần phật bên trong.
Đôi mắt người đàn bà nhìn lên, mở to, mở to nữa rồi từ trong đôi mắt
ấy, như có một tiếng nổ khủng khiếp xé toạc không gian. Sân khấu biến
mất, dàn nhạc biến mất, cả khán phòng cũng biến mất. Trước mắt bà chỉ
còn là bom đạn mù mịt, lửa khói cuộn sôi, gạch đá và cả những thân xác
cũng văng lên, hạ xuống... Rồi một bức tường thành hiện ra lở loét, trắng
xác, nát vụn như một bộ xương hóa thạch méo xếch và từ trên cao, bầu trời
bỗng nổi cơn sấm chớp thịnh nộ, soi nhấp nhóa xuống dòng sông chạy
cạnh khu thành đang dâng nước réo gào như có trận đại hồng thủy kinh
hoàng từ thế giới hồng hoang ngàn xưa tràn về. Nước dâng ngang trời,
nước ngập kín đất, nước đỏ bầm màu máu. Mưa xối xả, những giọt mưa
cũng mang màu máu...
Đôi vai mảnh của người đàn bà co rút lại, mắt nhắm chặt, hai tay ôm
cứng lấy đầu, toàn thân rung lên như đang vào cơn sốt rét ác tính.
“Má ơi!”... Cô gái khẽ kêu lên một tiếng rứt ruột rồi ôm chặt lấy bà, ép
sát tấm thân bà vào ngực mình như chở che, như an ủi. Người đàn bà dần
hồi tỉnh, mồ hôi vã ra, khẽ nở một nụ cười mộng mị, lúc ấy mới để mặc
cho những giọt nước mắt khe khẽ chảy ra...
1
Hà Nội chiều cuối đông.
Gió lạnh hun hút thổi dọc những phố vắng. Lá rụng cô đơn xuống vỉa
hè. Chiến tranh mới đi qua, cuộc chiến tranh phá hoại khác có thể ghê gớm
hơn lại đang rình rập tìm đến. Hà Nội gượng nhẹ trong những bước chân
đi, trong từng hơi thở, trong mỗi mắt nhìn, lo âu và chờ đợi. Nhưng nhịp
điệu Hà Nội, con người Hà Nội, cảnh sống Hà Nội vẫn diễn ra bình thản, tự
tin như hàng ngàn năm qua vẫn tự tin, trầm mặc trước mọi can qua, thăng
trầm giông bão như thế.
Chiều nay võ đường mang tên Vovinam vẫn có khá đông các võ sinh cả
nam lẫn nữ đến miệt mài tập luyện. Những tấm thân trẻ trung căng rướn,
những động tác đầy tràn sức lực, những giọt mồ hôi lấm tấm trên mặt, trên
lưng.
Đặng Cường, một thanh niên có vóc người cao ráo, nét mặt khôi ngô,
cương nghị, ở trần, quần dài, để lộ những cơ thịt rắn đanh, xoắn bện nhưng đôi
mắt lại thoang thoảng mang cái buồn bâng quơ của một tâm hồn đa cảm
đang một mình thi đấu với bốn chàng trai khác theo thế võ cổ truyền quen
thuộc. Đòn chân đòn tay từ anh bay ra dứt khoát, biến ảo, mạnh mẽ nhưng
có độ dừng đủ để bốn chàng trai phía trước không làm sao tiếp cận được. Rồi
lựa lúc họ sơ hở, anh quét mạnh một đường chân sát đất khiến cả bốn đều
mất thế trụ, đổ rạp xuống. Có một tiếng vỗ tay rất hồn nhiên của một nữ võ
sinh đứng xem vang lên. Anh mỉm cười tiến đến đỡ từng người dậy. Riêng
người thứ tư, một thanh niên vâm vam, thấp đậm, tóc húi cua, bắn cái nhìn
hậm hực về phía cô gái vừa vỗ tay là tự đứng lên cùng với một câu nói vừa
đủ nghe:
- Cậu vẫn thích cái trò đánh lén ấy lắm nhỉ? Xoàng! Tôi muốn mời cậu
một lần nào đó chơi trực điện bằng quyền Anh, thế nó chính nhân quân tử
hơn.
Cường cười thật hiền:
- Nếu có dịp, nhưng mình e muộn mất rồi!
- Muộn hay sợ?
Vẫn cái cười không thể hiền hơn:
- Có lẽ cả hai.
Rồi anh quay qua phía ông thầy tóc để búi tó và các môn sinh đang
đứng trước mặt, khoanh hai tay đặt lên ngang mắt nói một câu như đã được
chuẩn bị sẵn:
- Thưa thầy! Tuần sau con có việc phải đi xa, xa lắm, chưa biết khi nào
về, nên hôm nay con xin được bái biệt thầy và các bạn đồng môn, xin hẹn
ngày trở lại.
Vẫn hồn nhiên, cô gái nhảy lên vỗ tay lúc nãy buột miệng như mếu:
- Anh Cường... anh đi đâu?
Cường:
- Tôi đi đến cái nơi mà thằng con trai nào lúc này cũng nên đến!
Ông thầy võ đi đến, ôm chặt anh vào lòng:
- Thầy hiểu. Nếu thầy còn trẻ thì thầy cũng sẽ đi như con. Cái dân mình
nó thế. Nào, thôi, đừng bịn rịn nữa, ta làm một đường quyền để tiễn một
cánh chim sắp bay về vùng bão gió cái nào, các con! Cường, con cũng
đứng vào hàng đi!
Tất cả đứng thành ba hàng ngang rồi cùng với tiếng hô dõng dạc của
ông thầy, thân thể họ bay lên, sà xuống, liên hoàn tung ra những đường
quyền mãnh liệt, chỉ nghe có tiếng gió thổi ràn rạt trong phòng...
Bài quyền mang sắc thái trượng phu ly biệt này sẽ còn đi hết phần cao
trào nếu như con mắt sáng rực của Cường không vấp phải một con mắt
khác vừa xuất hiện ngoài cửa. Con mắt của một cô gái đẹp, cái vẻ đẹp lãng
mạn, thanh thoát điển hình của thiếu nữ Hà thành, vận bộ đồ đen sang
trọng đang lặng hướng về phía anh.
Anh dừng lại, cúi đầu xin phép tất cả rồi khoác áo đi ra. Đôi mắt to tròn
của cô gái vỗ tay lúc nãy nhìn theo anh thoáng một chút tần ngần, ngơ
ngác...
★
Chiều đông ở đâu cũng buồn, chiều đông Hà Nội với những con phố hun
hút gió dường như càng buồn hơn.
Họ đèo nhau trên chiếc xe đạp, đạp chầm chậm trên đường Hoàng Hoa
Thám, đi qua khu Bách Thảo. Khẽ nhìn vào bên trong, nơi chỉ thấy um tùm
cây lá và mặt nước màu chì, Cường mỉm cười:
- Thanh biết không? Hồi học cấp ba anh sống già lắm nhé, mẹ anh bảo
anh như ông cụ non! Mới tí tuổi mà chiều đông nào anh cũng tìm đến đây
vào cái giờ mà các đội tự vệ vừa kịp về và các đôi tình nhân chưa kịp ra để
được một mình độc quyền thiên nhiên và nghĩ về cái chân lý bất di bất
dịch của kiếp người.
- Già thật! Cũng giống như mẹ anh bảo cậu con của mình hay chọn lúc
mưa to gió lớn một mình khoác áo mưa đi bộ qua cầu Long Biên để cũng
được độc quyền vũ trụ?
- Có khác một chút, ở đây anh thường chọn một gốc si già nhất, uống
một chén rượu nhạt nhất để được nghe cái âm thanh hoang vắng đến tột
cùng nó vỡ ra trong đầu mình.
- Hoang vắng mà cũng có âm thanh hả anh?
- Đó là một thứ âm thanh chìm, phải thật nhập tâm mới nghe thấy, nó
còn xôn xao hơn mọi thứ âm thanh nổi khác.
Cô gái im lặng. Cường khẽ nhìn sang...
- Có chuyện gì phải không em?... Vốn không thích cánh đàn ông cơ bắp,
đã có khi nào em đến tận lò võ tìm anh?
Cô vẫn im lặng, mắt hướng về phía trước như chứa cả cái u hoài của
một chiều giá lạnh.
- Em có đói không?
Anh hỏi và cô khẽ gật đầu. Họ rẽ vào một cửa hàng mậu dịch vắng tanh
ở cạnh đường với những chiếc bàn nhôm lạnh lẽo, cáu bẩn gọi hai tô mì.
Chị bán hàng nét mặt càu cạu đặt cộp hai tô lõng bõng nước trước mặt họ,
nói trả tiền trước. Thanh sầm mặt định phản ứng nhưng Cường gạt đi:
- Anh muốn buổi chiều cuối cùng không có va chạm để mai lên đường
cho thanh thản.
Nhìn hai tô mì trong leo lẻo như mắt ma, không hành không răm không
cả thịt, mặn chát, Cường bật cười:
- Đây gọi là tô mì không người lái hả em?
Rồi họ ăn. Thanh khêu từng sợi nhai uể oải, thỉnh thoảng lại lơ đãng
nhìn qua khung cửa sổ ra mặt đường đã có chiều thưa vắng người qua lại.
Còn Cường lại hồn nhiên húp sùm sụp vèo cái là hết. Anh nhìn lên cười để
lộ hàm răng trắng đều và đẹp:
- Giờ mới thấm câu: đói tức là ngon, yêu tức là đẹp. Thanh này, có lẽ
đây sẽ là hai tô mì ngon nhất trong cuộc đời ẩm thực của anh vì được ăn
bên cạnh em, ăn trước lúc đi xa, ăn trong chiều chiến tranh.
Cô nhìn anh, khẽ mỉm cười bâng quơ không trả lời. Đâu đó, chả biết có
đỡ đói không, họ mỗi người làm một bụng nước chè loãng được vặn ra từ
chiếc thùng nhôm to tướng rồi lại đi tiếp.
Họ đi theo con đường hoa Nhật Tân ra phía bờ sông. Cánh đồng hoa Hà
Nội mùa này chưa có hoa nhưng chắc chỉ hơn tháng nữa thôi là các nụ đào,
nụ quất sẽ tưng bừng khoe sắc để chuẩn bị cho một cái Tết Nguyên Đán
đang náo nức đến gần.
Bờ sông Hồng những năm tháng này còn nguyên vẻ hoang sơ, quạnh
quẽ như hàng ngàn năm qua nó vẫn cứ quạnh quẽ, hoang sơ một màu
nguyên thủy như vậy. Những bãi mía, nương ngô, vườn dâu đang kỳ thay
lá trải ra màu xanh dài tít tắp. Một cánh buồm trôi giữa đôi bờ như một
chấm nâu bay về vô định. Xa lắm, sát mép nước là sự chuyển động nhỏ
nhoi của một cái chấm khác, cái chấm mang dáng hình một người đàn bà
tần tảo, âm thầm đi trên cát với gánh cỏ trên vai. Rồi chỉ một tích tắc sau,
cả dòng sông, cánh buồm, gánh cỏ mờ dần, nhòa trong hoàng hôn ít nắng
nhưng lại có rất nhiều gió.
Ngồi đằng sau, Thanh chợt khẽ giật áo anh. Con gái Hà Nội hay thật,
động tí là giật áo, nói cũng giật, hỏi cũng giật, không nói không hỏi cũng
giật cứ như thể không giật như vậy thì cái vật thể đàn ông ngồi phía trước
kia sẽ biến mất. Cường nghĩ vui và dừng xe lại:
- Cái gì em?
Thanh rụt rè:
- Anh ở trên này trông xe, em xuống dưới kia em đi... ấy một cái! Tại...
uống nhiều nước quá!
Thì ra là vậy. Cường cười và bóp nhẹ phanh. Đi... ấy một cái! Biết đến
bao giờ anh mới lại được nghe cái động từ nhõng nhẽo, đa chiều đa nghĩa
ắp đầy nữ tính đó. Ấy... Anh biết rằng rồi đây, trong những cánh rừng xa
ngái, anh sẽ đem theo cái từ này vào hành trang như một giọt ngọt ngào,
tinh khiết.
Trong khi cô gái xiêu xiêu bước xuống chân đê, lần tìm vào sau một bụi
chuối rậm rạp, anh con trai đủ ý tứ để đứng quay mặt về phía sông, nhìn xa
xăm sang phía bờ bên kia, nơi những tia hoàng hôn hình nan quạt đang hắt
lên bầu trời lần cuối cùng rồi đi vào lịm tắt, chạng chân, khẽ phanh ngực
áo như một hiệp sĩ thánh chiến sẵn sàng lấy máu của mình để bảo vệ cho
cái đẹp đang... ấy ở dưới kia. Và anh sẽ cứ đứng như thế nếu lát sau cô gái
không bật lên một tiếng cười khúc khích ngay phía sau lưng:
- Anh làm cái gì mà như sắp sửa đánh nhau với Diêm Vương, Hà Bá
thế? Xong rồi!
Họ đi thêm một đoạn nữa, đến một chỗ thoáng nhất, có vạt cỏ mịn nhất,
ngồi xuống. Gió thổi mạnh. Tóc cô gái bay dạt về phía sau để lộ một khuôn
mặt nhìn nghiêng được cảnh bãi bờ sông nước phiêu linh ướp vào làm
sáng bừng lên tất cả cái vẻ đẹp nữ tính dịu dàng, thoáng kiêu sa.
Vẻ đẹp ấy đã khiến người con trai bất giác đặt tay lên bờ vai mảnh tròn
của cô kéo khẽ vào lòng mình. Cô gái để im, khẽ nhắm mắt lại...
- Tóc em thơm quá! Mẹ anh bảo, con gái mà biết gội đầu với lá chanh là
sau này chăm chồng chăm con mát tay lắm.
Cô gái không trả lời, chỉ khẽ rùng mình một cái rồi lặng thả tầm mắt
sang tận bên kia sông như đang có sương khói vấn vương mà ảo.
Người con trai nhìn sâu vào đôi mắt vời vợi đó, khẽ hỏi lại cái câu hỏi
trên đường chưa được trả lời:
- Thanh... Hôm nay em lạ lắm! Nói với anh đi, có chuyện gì phải không?
Một tiếng thở dài thật nhẹ như tiếng gió thổi hắt lên từ mặt nước:
- Thế là mai anh đi rồi!
- Anh đi rồi anh sẽ về.
Cô gái quay hẳn mặt lại nhìn thẳng vào mắt anh:
- Nhưng có nhất thiết cứ phải như vậy không? Có nhất thiết cứ phải dứt
bỏ hết thảy khi anh không cần phải dứt bỏ, không ai bắt đứa con duy nhất
của một liệt sĩ phải đi cả, trong khi Nhạc viện Tchaikovsky, một học viện
danh giá bao nhiêu người mơ ước mà không được đang chờ anh ở bên kia
và cũng chỉ còn không đầy một năm nữa là anh sẽ tốt nghiệp Nhạc viện bên
này?
- Mẹ anh cũng nói như em và nhiều thầy cô, bạn bè cũng nói như em
nhưng anh nghĩ cái sự học là cả đời, học lúc nào cũng được, còn có nhiều
dịp để học, lúc này cả nước theo lệnh tổng động viên ra đi hết, mình ở lại
không đành. Và kể cả em nữa, anh ở lại có thể em sẽ vui hơn, hạnh phúc
hơn, nhưng rồi biết đâu ánh mắt em nhìn anh mỗi sáng ra sẽ lùn đi, sẽ thấp
xuống như anh có điều gì không phải với cuộc đời, đúng không?
Cô gái không trả lời, chỉ khẽ sầm mặt lại, cúi xuống nhặt nhặt những
nhánh cỏ lông gà găm ở gấu quần mình rồi thả ra cho gió cuốn đi.
- Thỉnh thoảng em đến chơi cho mẹ đỡ buồn. Anh... thương mẹ lắm!
Bất ngờ cô bật trở lại:
- Anh thương mẹ nhưng anh có thương thân anh, có thương em không?
- Chính vì thương, rất thương nên anh mới phải đi.
- Người ta bảo anh gàn, anh chơi trội, anh thích biểu diễn lòng yêu
nước, biểu diễn chí nam nhi... em không tin nhưng bây giờ thì...
- Em tin, đúng không? Thôi thì tùy em, mỗi người mỗi quan niệm, mỗi
cách sống. Cách sống của anh không phải do anh chọn mà hình như lịch sử
nước mình, con người nước mình nó thế, có muốn làm khác cũng không
được. Hơn thế, bạn bè đi cả rồi, đi đến vắng lặng cả đường phố, mình ở lại
mãi sao được.
Cô không nói nữa, im lặng thả ánh mắt trống trải vào mênh mông...
Gió vẫn thổi. Mặt sông vẫn xao xác. Bóng chiều đang chuyển sang màu
sẫm. Cô gái khẽ rùng mình. Nhận thấy điều đó, anh nhẹ cởi tấm áo gió trên
người khoác cho cô. Cô để yên, hơi thu nhỏ thân mình lại, bé bỏng, tội tình.
Lát sau, như để phá cái không khí nặng nề không cần thiết đang phủ
xuống tâm trạng của họ, anh mỉm cười:
- Đêm qua anh đã viết xong cái ca khúc mà anh đã hứa dành tặng cho
em, giờ anh hát cho em nghe, mình em thôi, nhé!
Cô gái không trả lời. Anh siết cô chặt thêm vào người rồi nhẹ cất tiếng
hát. Giọng hát người con trai không thật hay, thậm chí còn hơi khàn rè
nhưng thật nồng nàn, nóng ấm mà mỗi từ, mỗi nốt thả xuống dường như
đều được chiết ra từ gan ruột, từ nỗi niềm sâu xa, chân thật nhất như một
lời tâm sự lúc chia xa. Giọng anh hòa vào bóng tối, vào gió lạnh, vào
hương phù sa nồng ngái từ lòng sông phả lên.
“Anh yêu em như anh yêu Hà Nội... Anh nhớ em như nhớ về một mái ngói
xô nghiêng... Hà Nội xô nghiêng... Sông Hồng chảy nghiêng... Dáng mẹ
nằm nghiêng... Đất nước nằm nghiêng nhìn những đứa con ra trận... Heo
may lá rụng, hương cốm đầu mùa ướp vào mỗi bước chân đi, ướp vào môi
người lính như nụ hôn của em, vội vàng, cuống quýt. Em, mênh mang biển
trời, mênh mang Hồng Hà, mênh mang Trường Sơn, mênh mang em...”
Có một giọt nước mắt rơi ra, lăn nhẹ trên má cô khiến anh chợt dừng
lại. Anh dịu dàng ghé môi hôn khô giọt nước mắt ấy rồi khẽ chuyển nụ hôn
vào đôi môi giá lạnh hơi hé mở kia. Một làn hơi thơm thoảng như ngọn lúa
làm đòng tràn vào thân thể anh, nồng ấm. Lại một giọt nước mắt nữa lăn
xuống, thấm vào môi anh, chảy sâu vào trong anh, ngọt ngào và mặn chát.
- Cám ơn em! Chỉ thế thôi cũng là đủ để anh cất giữ vào hành trang như
một điểm tựa tinh thần, một giá đỡ tâm linh trong những ngày xa cách.
Đến đây thì cô gái bật khóc. Anh để nguyên cho cô khóc, nghĩ rằng sau
khóc chắc chắn sẽ là một câu nói anh đang có ý chờ đợi, một câu nói sẽ
sưởi ấm cho anh trong suốt cuộc hành trình phía trước chưa biết gian nguy,
khốc liệt thế nào...
Nhưng không, cô gái tự chùi mắt rồi ngước lên nhìn thẳng vào anh,
tiếng nói cất lên xa lạ như tiếng nói của người nào khác, không kỷ niệm,
không yêu thương, ráo hoảnh:
- Tháng sau em sẽ đi Ba Lan du học.
- Tốt quá! Chúc mừng em! Con đường em đi phải là như thế, anh vẫn
hằng mong em được như thế, cuộc chiến này mình anh đi là đủ rồi.
Thanh... trong cái lẽ cầm súng tới đây, anh có thêm một lý do riêng tư nữa
là được giữ gìn cho sự yên tĩnh học hành của người con gái mình yêu ở
trời Tây.
- Nhưng em sẽ không chờ đợi được.
Tiếng nói cô bắn ra như một viên đạn súng kíp xuyên thẳng vào óc
khiến anh choáng váng không còn tin ở tai mình.
- Em nói gì?
- Em không thể chờ đợi.
Lần này tiếng nói bay ra một cách trôi chảy hơn nhưng cũng khô khốc
hơn.
Đến đây thì anh đã nghe rõ và chợt vỡ ra về sự im lặng khó hiểu của cô
từ đầu đến giờ. Cô nhọc nhằn, vấp váp nói tiếp như không nói bây giờ thì
không bao giờ có thể nói ra được nữa.
- Anh Cường... Chúng mình khác nhau quá! Có thể em tầm thường, em
tủn mủn, em không xứng với tâm hồn khoáng đạt, mạnh mẽ của anh nhưng
em là phận gái, em không muốn giẫm lại cái bước chân bi kịch của mẹ em
suốt đời chờ đợi một con người, người ấy luôn mang trong mình những lý
tưởng, hoài bão to lớn mà quên đi tình yêu gần kề để rồi cuối cùng cả hai
đều lỡ dở, mang khổ suốt đời.
- Tức là em muốn nói người ấy giống tôi? - Cơn choáng đã qua, giọng
anh lạnh lại.
- Tùy anh nghĩ.
Cô trả lời rồi nhẹ cầm lấy bàn tay khẽ run lên của anh, nói tiếp:
- Thực ra cho đến lúc này em vẫn yêu anh, cũng như em đã từng nói anh
là người đàn ông sinh ra để chỉ dành cho em, nhưng chiến tranh chưa biết
bao giờ kết thúc, em lại đi học xa chưa biết điều gì sẽ đến với em nên...
Một tiếng nổ nhỏ vỡ ra trong tim anh. Những điều anh nghe vừa rồi
thực chất gần đây anh cũng đã mang máng đoán ra và có ý chờ đợi nhưng
khi nó đến, anh vẫn không thể không bị choáng nhẹ. Khốn khổ, thì ra sự im
lặng và đôi mắt buông lơi của cô ấy từ đầu đến giờ kết cục là thế này đây.
Tất cả những kỷ niệm, những lời nói, những thề thốt bỗng chốc tan thành
mây khói. Chao ôi, em đã nói những lời thế nào ấy nhỉ? ...Anh là người
đàn ông mà bất cứ cô gái nào cũng phải ghen với em... Đời này kiếp này
em chỉ yêu một mình anh thôi... Anh biết không, anh thật là một người con
trai hoàn hảo mà có đốt đuốc đi tìm giữa ban ngày cả đời cũng không có...
Dường như tất cả ưu tú của một người đàn ông đều dồn tụ hết vào anh:
thông minh, nghị lực, đẹp trai, hào phóng, ga lăng, anh như là một thỏi
nam châm cực mạnh cứ hút cạn kiệt lấy từng ý nghĩ hơi thở của em... Em
không cần gì hết, chỉ cần được ở bên anh suốt cả cuộc đời, được chăm
sóc, được hầu hạ anh, được chia sẻ tất cả những vui buồn của anh... Và
còn gì ấy nữa nhỉ? ...Chỉ có cái chết mới chia lìa được chúng ta... Thật hài
hước và mỉa mai làm sao!
- Thôi! - Cường đứng dậy. - Thế là đủ, em không cần nói thêm gì nữa.
Đúng là chúng mình khác nhau thật, khác quá xa, chỉ lạ một điều là bấy lâu
nay mù lòa thế nào mà cả hai hoặc ít nhất là ở anh không nhận ra điều ấy.
Nhưng vẫn còn kịp, anh không hận em, không trách em, thậm chí còn cám
ơn em đã can đảm, trung thực hơn nhiều cô gái khác là dám nói trước ra sự
thật này thay vì sẽ lẳng lặng thay đổi khi người lính đã đi xa rồi đổ tại hoàn
cảnh trong khi người lính đó vẫn âm thầm giữ gìn, nâng niu mọi kỷ niệm
và cố gắng vượt qua tất cả để trở về gặp lại kỷ niệm đó.
Trước vẻ chấp nhận dễ dàng và dứt khoát của anh, cô gái lại tỏ ra chới
với:
- Anh Cường...
Cô bước đến gần anh, áp sát vào ngực anh, hơi ngửa mặt lên, mắt nhắm
lại, bờ môi khao khát như muốn có một cái hôn cuối cùng cho mãi mãi.
Nhưng cái hôn ấy không đến. Cô lại ghì siết lấy anh hơn, muốn kéo thân
hình anh nằm xuống cỏ.
- Anh... Trước khi xa... em muốn... lần cuối...
Cường khẽ đẩy cô ra, cài lại khuy áo ngực cho cô, vuốt lại tóc cô,
nhưng tiếng nói lại trở nên rất lạnh:
- Sau tất cả mọi điều mà em vẫn còn muốn gần nhau tận cùng thì đó là cái
gì? Tình yêu hay trả vốn?
- Anh ác lắm!
- Có ác bằng nói lời đoạn tuyệt trước khi người lính đi vào chỗ chết
không? Xin lỗi em, tôi không phải là kẻ chết đói chết khát như thế.
Cô gái bỗng bật khóc:
- Hiểu cho em... Thực lòng em đâu muốn thế, nhưng...
- Em ngồi dậy đi! Không còn gì nhưng chúng ta vẫn còn những kỷ niệm
thật đẹp để lưu giữ. Mà có khi thế lại hay, cả hai đều thanh thản không
vướng bận khi m
 





